O wdrażaniu Dyrektywy platformowej w Polsce rozmawialiśmy jeszcze zanim jej przepisy zaczną w pełni oddziaływać na krajowy rynek pracy. W czerwcu i lipcu 2026 r. prezentowaliśmy wyniki badań naukowych dotyczących pracy platformowej, zarządzania algorytmicznego oraz wyzwań związanych z implementacją Dyrektywy 2024/2831, występując jako paneliści podczas międzynarodowych konferencji m.in. w Madrycie, Pradze czy Bordeaux.
Dziś kwestie te przestają być wyłącznie elementem dyskusji naukowej. Wkraczają w zdecydowanie bardziej praktyczny etap. 6 sierpnia 2026 r. Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przekazało do konsultacji publicznych projekt ustawy o wykonywaniu pracy za pośrednictwem cyfrowych platform pracy, którego celem jest wdrożenie do polskiego porządku prawnego unijnej Dyrektywy 2024/2831 w sprawie poprawy warunków pracy za pośrednictwem platform. Projekt został 4 sierpnia 2026 r. pozytywnie zaopiniowany przez Zespół do spraw Programowania Prac Rządu i wpisany do wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów. Obecnie rozpoczyna się etap konsultacji publicznych, uzgodnień oraz opiniowania. Termin implementacji Dyrektywy upływa natomiast 2 grudnia 2026 r. Polsce pozostaje więc stosunkowo niewiele czasu na przeprowadzenie całej procedury legislacyjnej.
Co zmieni polska ustawa o pracy platformowej?
Planowane regulacje mogą znacząco wpłynąć na sposób funkcjonowania przedsiębiorstw wykorzystujących cyfrowe platformy do organizowania pracy. Nie dotyczy to przy tym wyłącznie typowych aplikacji przewozowych czy dostawczych. Regulacja obejmuje szersze zjawisko organizowania pracy przy wykorzystaniu technologii, w którym aplikacja lub platforma może oddziaływać na sposób realizacji zadań, ustalanie wynagrodzenia, ocenę wykonawcy, dostęp do kolejnych zleceń, a nawet możliwość dalszego wykonywania pracy.
Jednym z kluczowych elementów projektu jest wprowadzenie wzruszalnego domniemania istnienia stosunku pracy. Rozwiązanie to będzie szczególnie istotne dla osób, które formalnie świadczą pracę na podstawie umów cywilnoprawnych albo prowadzą działalność gospodarczą. O charakterze relacji nie będzie przesądzała wyłącznie nazwa podpisanej umowy. Decydujące znaczenie będzie miał faktyczny sposób wykonywania pracy, w szczególności to, czy platforma sprawuje nad osobą wykonującą pracę kierownictwo i kontrolę. Jeżeli zostaną uprawdopodobnione okoliczności świadczące o takim sposobie organizacji pracy, powstanie domniemanie stosunku pracy, które platforma będzie mogła próbować obalić.
Rozwiązanie to może wywołać bardzo istotne skutki dla modeli B2B oraz współpracy realizowanej na podstawie umów cywilnoprawnych. W praktyce ocenie będą podlegały takie elementy jak sposób przydzielania zadań, możliwość ich odrzucenia, sposób określania wynagrodzenia, możliwość wyboru czasu wykonywania pracy, system ocen i rankingów, bonusy, sankcje, ograniczanie dostępu do zleceń, zawieszanie lub blokowanie konta, sposób przekazywania instrukcji, monitoring oraz wykorzystywanie danych dotyczących osoby wykonującej pracę. W rezultacie przedsiębiorca będzie musiał być przygotowany nie tylko na przedstawienie treści zawartej umowy, lecz przede wszystkim na wykazanie, jak współpraca faktycznie wyglądała w praktyce.
Algorytmiczny nadzór nad pracą pod szczególną kontrolą
Drugim kluczowym elementem projektowanych regulacji jest zarządzanie algorytmiczne. To właśnie ten obszar może stanowić jedno z największych wyzwań dla przedsiębiorców, ponieważ tradycyjne pojęcia kierownictwa i kontroli coraz częściej realizowane są nie poprzez bezpośrednie polecenia przełożonego, lecz za pośrednictwem systemu informatycznego. Projektowane przepisy nie oznaczają obowiązku udostępniania kodu źródłowego platformy. Ich celem jest natomiast zapewnienie większej przejrzystości w zakresie tego, w jaki sposób systemy automatycznego monitorowania oraz podejmowania decyzji wpływają na sytuację osoby wykonującej pracę. Platforma będzie musiała wiedzieć, jakie systemy automatyczne wykorzystuje, jakie dane są przez nie przetwarzane, jakie parametry oddziałują na podejmowane decyzje oraz czy system podejmuje decyzję samodzielnie, czy tylko przedstawia człowiekowi rekomendację.
Szczególne znaczenie będzie miała tutaj zasada human oversight, czyli rzeczywistego nadzoru człowieka. Decyzje wywierające istotny wpływ na sytuację osoby wykonującej pracę nie powinny pozostawać wyłącznie w gestii systemu automatycznego. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy osoba traci dostęp do platformy, zostaje zawieszona lub dochodzi do zakończenia współpracy. Dla przedsiębiorców oznacza to potrzebę szczegółowej analizy wykorzystywanych systemów IT. Nie będzie bowiem wystarczające formalne stwierdzenie, że „człowiek nadzoruje algorytm”. Kluczowe stanie się to, czy człowiek faktycznie może zweryfikować decyzję systemu, zakwestionować ją oraz skutecznie dokonać jej zmiany.
Nowe obowiązki wobec Państwowej Inspekcji Pracy
Projekt zakłada również znaczące obowiązki informacyjne wobec Państwowej Inspekcji Pracy. Platformy będą zobowiązane do przekazywania określonych informacji odnoszących się do osób wykonujących pracę za ich pośrednictwem. Jednym z proponowanych rozwiązań jest obowiązek przekazania informacji o zatrudnieniu osoby wykonującej pracę za pośrednictwem platformy przed dopuszczeniem jej do wykonywania pracy. Przewidziano również cykliczne przekazywanie określonych danych dotyczących osób współpracujących z platformą, w tym informacji o ich liczbie oraz rodzaju zawartych umów. W praktyce oznacza to, że platformy będą musiały przygotować odpowiednie procedury jeszcze przed dopuszczeniem wykonawcy do pracy. Obowiązki te nie będą spoczywały wyłącznie na działach prawnych czy HR. Ich prawidłowa realizacja będzie wymagała współdziałania działów operacyjnych, IT, compliance oraz osób odpowiedzialnych za ochronę danych osobowych.
Znaczenie tych zmian należy również rozpatrywać w kontekście reformy Państwowej Inspekcji Pracy, która weszła w życie 8 lipca 2026 r. Nowe rozwiązania rozszerzyły możliwości Inspekcji w zakresie reagowania na nieprawidłowe wykorzystywanie umów cywilnoprawnych. Projekt ustawy platformowej zakłada natomiast dalsze zaangażowanie PIP w kontrolowanie prawidłowości zatrudnienia osób wykonujących pracę za pośrednictwem platform. W określonych przypadkach projekt przewiduje możliwość wydania przez okręgowego inspektora pracy decyzji administracyjnej stwierdzającej istnienie stosunku pracy, z możliwością odwołania do sądu. Dla przedsiębiorców oznacza to konieczność przygotowania się na nowe otoczenie kontrolne, w którym prawidłowa dokumentacja oraz możliwość wykazania rzeczywistego sposobu organizacji pracy będą miały jeszcze większe znaczenie.
Dyrektywa łączy prawo pracy z ochroną danych
Praca platformowa znajduje się na pograniczu kilku dziedzin prawa. Obok prawa pracy i prawa cywilnego coraz większą rolę odgrywa ochrona danych osobowych. Projektowane przepisy odnoszą się również do przetwarzania danych wykorzystywanych przez systemy automatycznego monitorowania oraz podejmowania decyzji. Znaczenie będzie miało zatem nie tylko to, jakie dane platforma gromadzi, ale również w jakim celu je wykorzystuje, jakie informacje oddziałują na decyzje algorytmiczne, jak długo dane są przechowywane oraz czy osoba wykonująca pracę może uzyskać informacje o sposobie ich wykorzystania. Wdrożenie Dyrektywy nie może być więc postrzegane wyłącznie jako przedsięwzięcie z zakresu prawa pracy. W wielu przedsiębiorstwach będzie wymagało równoczesnego zaangażowania osób odpowiedzialnych za RODO, bezpieczeństwo informacji, systemy IT oraz compliance technologiczne. Co istotne, część regulacji dotyczących zarządzania algorytmicznego i ochrony danych będzie znajdowała zastosowanie również wobec osób, które formalnie nie posiadają statusu pracownika. Samo zawarcie umowy B2B nie będzie więc automatycznie oznaczało braku obowiązków wynikających z nowych regulacji.
Co w przypadku pośrednika?
Istotną kwestią pozostają również modele, w których platforma korzysta z usług pośredników. W praktyce platforma może nie zawierać bezpośredniej umowy z kierowcą czy kurierem, lecz współpracować z partnerem flotowym, operatorem albo innym podmiotem organizującym pracę wykonawców. Projektowane regulacje przewidują rozwiązania dotyczące ochrony osób wykonujących pracę za pośrednictwem pośrednika oraz odpowiedzialności związanej z niewykonaniem określonych obowiązków. Samo przekazanie relacji kontraktowej pośrednikowi nie powinno zatem być utożsamiane z automatycznym wyłączeniem ryzyka po stronie platformy. W praktyce konieczna będzie ocena całego modelu współpracy: platformy, pośrednika oraz osoby wykonującej pracę. Szczególnego znaczenia nabierze ustalenie, kto rzeczywiście organizuje pracę, kto określa zasady realizacji zleceń, kto sprawuje kontrolę nad wykonawcą, kto ustala wysokość wynagrodzenia oraz kto podejmuje decyzje dotyczące dostępu do pracy.
Dlaczego zajmujemy się tym tematem już od miesięcy?
Obecny etap legislacyjny stanowi dla mnie kolejny etap pracy, którą prowadzę już od wielu miesięcy. Problematyka pracy platformowej, zarządzania algorytmicznego oraz wpływu sztucznej inteligencji na stosunki zatrudnienia jest przedmiotem prowadzonych przeze mnie badań oraz międzynarodowej działalności naukowej. W czerwcu 2026 r. miałam możliwość przedstawienia wyników tych badań podczas międzynarodowej konferencji na Universidad Carlos III de Madrid, poświęconej pracy platformowej, cyfryzacji oraz sztucznej inteligencji. Wraz z prof. dr. Mariuszem Miąsko oraz prof. UKEN dr hab. Łucją Kobroń-Gąsiorowską zaprezentowaliśmy wyniki badań dotyczących m.in. wyzwań związanych z transpozycją Dyrektywy platformowej oraz AI Act.
Link do opisu wydarzenia:
Opis wydarzenia – wykład na Uniwersytecie Carlosa III w Madrycie
Następnie, 30 czerwca 2026 r., uczestniczyłam w międzynarodowej konferencji na University of New York in Prague, poświęconej transformacji pracy platformowej oraz zmianom zachodzącym na rynku pracy. Wspólnie z prof. UKEN dr hab. Łucją Kobroń-Gąsiorowską przedstawiłyśmy zagadnienia dotyczące zarządzania algorytmicznego, regulacji pracy platformowej, ochrony socjalnej oraz nierówności występujących na europejskim rynku pracy.
Link do opisu wydarzenia:
Opis wydarzenia – konferencja na University of New York in Prague
Kolejno, 6 lipca 2026 r., miałam zaszczyt wspólnie z prof. UKEN dr hab. Łucją Kobroń-Gąsiorowską wystąpić jako panelistka podczas międzynarodowej konferencji naukowej na Uniwersytecie w Bordeaux pod hasłem „Sources of Labour Law in a Context of Transitions and Crises”. Zaprezentowałyśmy rezultaty wielomiesięcznych badań prowadzonych w ramach projektu: „The Future of Labor Law and Mobile Work – Transformation of the Sources of Labor Law in a Multi-Level Regulatory Order”.
Link do opisu wydarzenia:
Opis wydarzenia – konferencja IALLJ w Bordeaux
Udział w tych wydarzeniach daje mi możliwość analizowania polskiego procesu implementacji nie tylko przez pryzmat krajowego projektu ustawy, lecz także w szerszym kontekście europejskiej dyskusji dotyczącej przyszłości pracy platformowej. W wielu państwach członkowskich pojawiają się bowiem zbliżone pytania: gdzie znajduje się granica pomiędzy samozatrudnieniem a stosunkiem pracy, w jaki sposób oceniać podporządkowanie, gdy polecenia przekazywane są za pomocą aplikacji, kto ponosi odpowiedzialność za decyzję podjętą przez algorytm oraz jak zagwarantować rzeczywistą ochronę osobie wykonującej pracę.
Nauka, praktyka i głos środowiska w procesie legislacyjnym
Nasze zaangażowanie w tematykę pracy platformowej nie kończy się jednak na działalności naukowej oraz uczestnictwie w międzynarodowych konferencjach. Jako Dyrektor Kancelarii Prawnej Viggen na co dzień obserwuję problemy, z jakimi mierzą się przedsiębiorcy oraz osoby wykonujące pracę w dynamicznie zmieniającym się otoczeniu prawnym. Jednocześnie angażuję się w działalność społeczną, w ramach której staramy się przedstawiać ustawodawcy rzeczywiste problemy oraz potrzeby rynku pracy. Stowarzyszenie „Najlepsza Droga”, z którym współpracuję, również bierze udział w procesie konsultacyjnym jako strona społeczna, przedstawiając uwagi oraz postulaty odnoszące się do projektowanych regulacji.
Uważam, że właśnie połączenie dorobku naukowego, praktyki przedsiębiorców, doświadczenia prawników oraz perspektywy środowiska społecznego jest szczególnie potrzebne podczas tworzenia regulacji dotyczących pracy platformowej. Nie jest to bowiem wyłącznie regulacja odnosząca się do osób wykonujących pracę. Będzie ona oddziaływać także na modele prowadzenia działalności gospodarczej, sposób organizowania pracy, wykorzystanie nowych technologii oraz zakres odpowiedzialności przedsiębiorców. Dlatego etap konsultacji publicznych ma tak duże znaczenie. To właśnie na tym etapie istnieje możliwość przedstawienia konkretnych uwag do proponowanych rozwiązań oraz wskazania problemów, które mogą ujawnić się dopiero podczas ich praktycznego stosowania.
Co przedsiębiorcy powinni zrobić już teraz?
Mimo że ustawa nie została jeszcze uchwalona, nie rekomenduję przedsiębiorcom odkładania przygotowań do czasu zakończenia całego procesu legislacyjnego. Już teraz warto zweryfikować, czy rzeczywisty sposób wykonywania pracy odpowiada zapisom zawartych umów B2B lub umów cywilnoprawnych. Należy również przeanalizować, kto faktycznie sprawuje kontrolę nad wykonywaniem pracy, jakie decyzje podejmuje algorytm, które z nich są przez niego jedynie rekomendowane oraz czy człowiek posiada rzeczywistą możliwość zmiany decyzji systemu. Warto również przeanalizować funkcjonowanie systemów ocen, rankingów, bonusów, blokad oraz ograniczeń dostępu do zleceń. Mechanizmy te mogą mieć znaczenie nie tylko z punktu widzenia biznesowego, ale również prawnego, jeżeli w praktyce oddziałują na sposób organizowania i kontrolowania pracy. Równie ważne pozostaje przeanalizowanie relacji z pośrednikami oraz przygotowanie właściwej dokumentacji. W przypadku kontroli lub sporu znaczenie może mieć bowiem nie tylko sama umowa, lecz także regulaminy, instrukcje, komunikacja z wykonawcami, historia realizowanych zleceń, zasady funkcjonowania systemów ocen czy procedury dotyczące blokowania kont.
Polska wchodzi w decydującą fazę
Przekazanie projektu ustawy do konsultacji publicznych oznacza, że Polska wkroczyła w decydujący etap wdrażania Dyrektywy platformowej. Przed projektem pozostają jeszcze konsultacje, uzgodnienia, opiniowanie, kolejne etapy prac rządowych oraz procedura parlamentarna. Jednocześnie termin wynikający z Dyrektywy pozostaje bez zmian, czyli 2 grudnia 2026 r. Najbliższe miesiące będą zatem kluczowe zarówno z perspektywy ustawodawcy, jak i przedsiębiorców.
Dla mnie jest to kolejny etap pracy rozpoczętej wiele miesięcy temu – pracy badawczej, eksperckiej oraz społecznej, której celem jest nie tylko śledzenie zachodzących zmian, ale również aktywne uczestnictwo w dyskusji nad tym, jak powinny zostać ukształtowane, aby odpowiadały zarówno standardom ochrony osób wykonujących pracę, jak i rzeczywistym warunkom funkcjonowania przedsiębiorstw. Dyrektywa platformowa nie sprowadza się bowiem wyłącznie do pytania, czy kierowca albo kurier jest pracownikiem. Jest to pytanie o przyszłość organizacji pracy oraz o to, kto faktycznie kieruje pracą w sytuacji, gdy coraz większa część decyzji zostaje powierzona algorytmom. Polski ustawodawca właśnie rozpoczyna etap, w którym odpowiedzi na te pytania będą musiały zostać przełożone na konkretne rozwiązania prawne.
Stan prac legislacyjnych: 10 sierpnia 2026 r.
Projektowane regulacje mogą zostać zmienione w toku konsultacji publicznych, uzgodnień oraz kolejnych etapów prac legislacyjnych. Artykuł przedstawia stan procesu implementacji Dyrektywy (UE) 2024/2831 na dzień publikacji.
Kancelaria Prawna Viggen wspiera przedsiębiorców w przygotowaniu do wdrożenia Dyrektywy platformowej oraz projektowanych polskich regulacji dotyczących wykonywania pracy za pośrednictwem cyfrowych platform. Oferujemy kompleksowe doradztwo obejmujące audyt modeli współpracy z osobami wykonującymi pracę za pośrednictwem platform, ocenę ryzyka zakwalifikowania relacji jako stosunku pracy, analizę sposobu organizowania i kontrolowania pracy, ocenę systemów zarządzania algorytmicznego oraz przygotowanie przedsiębiorstwa do nowych obowiązków wobec Państwowej Inspekcji Pracy.
W ramach wsparcia analizujemy również relacje pomiędzy platformą a pośrednikami, zasady funkcjonowania systemów ocen, rankingów, bonusów oraz blokad, a także zagadnienia związane z przetwarzaniem danych osobowych w ramach automatycznego monitorowania i podejmowania decyzji.
Wczesne przygotowanie organizacji pozwala nie tylko zmniejszyć ryzyko prawne i regulacyjne, ale również odpowiednio dostosować model biznesowy, procedury oraz rozwiązania technologiczne do nowych wymogów.
Zapraszamy do współpracy:
tel.: 509-982-577, 12 637-24-57,
e-mail: biuro11@viggen.pl
tel.: 519-140-984,
e-mail.: jak@viggen.pl
Przygotowała:
Anna Nieć-Mrzygłód – Dyrektor Generalna
Kancelaria Prawna Viggen sp.j.